Ðÿùìàí âÿ Ðÿùèì Àëëàùûí àäû èëÿ
|
|
Ðÿùìàí âÿ Ðÿùèì Àëëàùûí àäû èëÿ |
|
Ìþùòÿðÿì îõóæó!
Áó êèòàá ìöñÿëìàí îëìàéàíëàðû äèíÿ äÿ’âÿò åòìÿê âÿ éà ìöñÿëìàíëàðû áèð èñëàì ìÿçùÿáèíäÿí äèýÿðèíÿ æÿëá åòìÿê ìÿãñÿäèëÿ éàçûëìàìûøäûð. Ìÿãñÿä ñàäÿæÿ îëàðàã áóíäàí èáàðÿòäèð:
Ìöàñèð äþâðöìöçäÿ ìöñÿëìàíëàðûí áèð ãèñìè ßùëè-áåéò ñåâýèñèíÿ ñàùèá îëìàãëà áÿðàáÿð, ìöõòÿëèô ñÿáÿáëÿð öçöíäÿí, òÿÿññöô êè, áó ñåâýè ñàäÿæÿ îëàðàã äèëäÿ èôàäÿ îëóíìàãäàäûð âÿ áóíà ýþðÿ äÿ àäàìëàð ßùëè-áåéòèí ôèêèð âÿ äàâðàíûøëàðûíäàí õÿáÿðñèç ãàëìûøëàð. Áåëÿ êè, Ùÿçðÿò ßëèéÿ íèñáÿò âåðèëÿí áÿ’çè ìöñÿëìàíëàðûí ëàçûìûíæà ìÿ’ëóìàòëàðû îëìàäûüûíäàí äàâðàíûø âÿ ñþçëÿðèëÿ Ùÿçðÿò ßëèäÿí âÿ ßùëè-áåéòäÿí óçàã äöøìöøëÿð. Äèýÿð òÿðÿôäÿí áÿ’çè ìöñÿëìàíëàð èñÿ Èñëàì äèíèíèí ãàéäàëàðûíà ÿëëÿðèíäÿí ýÿëäèéè ãÿäÿð ÿìÿë åòìÿêëÿ íàìàç ãûëûð âÿ îðóæ òóòóðëàð. Àììà òÿÿññöô êè, áó ìöñÿëìàíëàð äà Ðÿñóëè ßêðÿìèí (ñ) âÿ ßùëè-áåéòèí óæà ìÿãàìëàðûíäàí, ýþçÿë ñþçëÿðèíäÿí âÿ ãöñóðñóç äàâðàíûøëàðûíäàí ëàçûìûíæà õÿáÿðäàð äåéèëäèðëÿð. Ùàëáóêè Ðÿñóëè-ßêðÿì (ñ) áèçëÿðÿ ÿéðè éîëëàðà äöøìÿìÿéèìèç âÿ òÿùëöêÿëÿðäÿí ãîðóíìàüûìûç ö÷öí èêè äÿéÿðëè âÿ óæà ÿìàíÿò ãîéóá ýåòìèøäèð: Áèðè Ãóð’àíè-Êÿðèì, î áèðè èñÿ ßùëè-áåéòäèð.
Áèçèì áó êèòàáû éàçìàãäàêû áàøëûæà ãàéÿìèç õöñóñèëÿ ÿùëè-ñöííÿò êèòàáëàðûíäàí ôàéäàëàíàðàí, Èñëàì íÿçÿðèíäÿ ßùëè-áåéòèí äÿðÿæÿñèíè à÷ûãæà îðòàéà ãîéìàã, ñîíðà äà áó óëó øÿõñëÿðèí Èñëàìäà òóòäóãëàðû éîëó ãûñà âÿ àéäûí øÿêèëäÿ øÿðù åòìÿêäèð.
Áó êèòàáûí ÿëéàçìàëàðûíûí òöðêæÿéÿ ÷åâðèëÿðÿê íÿøðÿ ùàçûðëàíìàñûíäà çÿùìÿòÿ ãàòëàøàí âÿ ôàéäàëû ÿìÿéèíè ÿñèðýÿìÿéÿí ùþðìÿòëè äîñòëàðûìà èñÿ þç òÿøÿêêöðëÿðèìè áèëäèðèðÿì.
“Ìÿí ñèçèí àðàíûçäà èêè ÷îõ ãèéìÿòëè ÿìàíÿò ãîéóðàì: Áèðè Àëëàùûí êèòàáû, äèýÿðè ßùëè-áåéòèì. Áóíëàð ùå÷ áèð çàìàí áèð-áèðèíäÿí àéðûëìàçëàð âÿ Ãèéàìÿò ýöíö áèðëèêäÿ ìÿíÿ éåòèøÿðëÿð.”
ÐßÑÓËÈ ßÊÐßÌ (Ñ)
Èíäèéÿ ãÿäÿð äöíéàéà ñàéñûç-ùåñàáñûç ñàéäà èíñàí ýÿëèá-ýåòìèøäèð. Îíëàðûí ùàìûñû àéðû-àéðûëûãäà áó ìàääè âÿ òÿáèÿò àëÿìèíäÿ ÿõëàã, äöøöíæÿ âÿ ÿìÿë áàõûìûíäàí ìöõòÿëèô çÿèôëèê, ãöñóð âÿ íþãñàíëàðà äöøìöøëÿð. Ëàêèí èíñàíëàðûí àç áèð ãèñìè áåëÿ íþãñàíëàðäàí óçàã îëìóø, ìÿ’ñóì ãàëìûøëàð. Áèð ãðóï èíñàíëàð èñÿ áöñáöòöí çÿëàëÿò è÷èíäÿ âÿ ùÿð æöð ôÿçèëÿòëÿðäÿí òàìàìèëÿ éîõñóë øÿêèëäÿ þìöðëÿðèíè áàøà âóðìóøëàð. Áó ñîíóíæóëàð áÿøÿðèééÿò òàðèõèíèí öç ãàðàñû âÿ òÿìèçëÿíìÿç ëÿêÿñè îëìóøëàð. Éàëíûç áó áÿøÿð àëÿìèíäÿ áèð çöìðÿ âÿ òàéôà âàðäûð êè, îíëàð áó êå÷èæè äöíéàíûí àëäàäûæû, òÿìòÿðàãëû çèéíÿò âÿ çþâãëÿðèíÿ å’òèíà åòìÿéèá, ôèêðè, ÿõëàãè, ôÿðäè âÿ èæòèìàè áàõûìäàí ùÿð ùàíñû áèð íþãñàí âÿ çÿ’ôäÿí ïàê âÿ òÿìèç ãàëìûøëàð. Áó õàñ çöìðÿ áÿøÿðè íþãñàí âÿ ãöñóðëàðäàí óçàã îëäóãëàðû ö÷öí áó äöíéàéà êþíöë áàüëàìàéûá, äèýÿð èíñàíëàðû äà àéäûíëûüà ãîâóøäóðìàüà, îíëàðû çÿèôëèêäÿí ãóðòàðìàüà, ìöãÿääÿñ, èëàùè âÿ èëùàìè ãöââÿëÿðèí êþìÿéè èëÿ òÿêàìöëÿ ÷àëûøìûøëàð. Áèç ìöñÿëìàíëàðûí ÿãèäÿñèíÿ ýþðÿ áó øÿðÿô, ôÿçèëÿò âÿ ãöäñèééÿò ñàùèáè îëàí çöìðÿ ßíáèéàäûð.
Ïåéüÿìáÿðëÿð ñèëñèëÿñèíäÿí áàøãà áÿøÿð àëÿìèíäÿ åëÿ áèð çöìðÿ éîõäóð êè, ÿõëàãè, ôèêðè âÿ ÿìÿë áàõûìûíäàí îíëàðäà íþãñàí îëìàñûí. Àíæàã èíñàíëûã òàðèõèíäÿ õöñóñè áèð çöìðÿ âàðäûð êè, Àëëàù-òÿàëà þç Ãóð’àíè-Êÿðèìèíäÿ îíëàðûí ãöäñèééÿò âÿ ïàêëûüûíà, ìÿãàìëàðûíûí öëâèééÿòèíÿ, áÿøÿðè ãöñóð âÿ íþãñàíëàðäàí óçàã âÿ ïàê îëäóãëàðûíà øÿùàäÿò åòìÿêäÿäèð. Áó ìöáàðÿê èíñàíëàð èñëàì Ïåéüÿìáÿðèíèí ßùëè-áåéòèäèð.
Äöíéàäà áèð ìèëéàðäà éàõûí ìöñÿëìàí éàøàéûð. Îíëàðûí èëàùè êèòàáû Ãóð’àíè-Êÿðèìäèð. Áó ìöãÿääÿñ êèòàá èðèëè-õûðäàëû 114 ñóðÿäÿí èáàðÿòäèð. Ãóð’àí Ïåéüÿìáÿðäÿí (ñ) ñîíðà îíóí ÿñùàáû òÿðÿôèíäÿí òîïëàíûá òÿðòèá åäèëìèøäèð. Îíäà ùÿð ùàíñû òÿùðèô, àðòûðìà âÿ àçàëòìà éîõäóð. Áöòöíëöêëÿ Àëëàù (æ. æ.) òÿðÿôèíäÿí Ïåéüÿìáÿðèìèçÿ âÿùé éîëó èëÿ íàçèë îëìóøäóð.
Áèç ìöñÿëìàíëàð éàëíûç îðóæ, íàìàç, çÿêàò âÿ áó êèìè ÿùêàìëàðû Ãóð’àíäàí àëìàìûøûã. Ùÿòòà äöíéà âÿ àõèðÿòèìèçÿ äàèð áöòöí ÿùêàìëàðû äà Îíäàí ÿõç åòìèøèê, ìèëëÿòëÿðèí êå÷ìèø âÿ ýÿëÿæÿéèíÿ àèä îðàäà ñþéëÿíÿíëÿðÿ èìàí, øÿùàäÿò âÿ èòàÿò åäèðèê. Ãóð’àí êèìëÿðÿ ïèñ äåéèáñÿ, áèç äÿ îíà ïèñ, éàõøû äåéèáñÿ, áèç äÿ îíà éàõøû äåéèðèê. Ãóð’àíûí ÿùêàìûíà ýþðÿ ùþêì âåðìÿéÿ ìÿæáóðóã. Éÿ’íè ùþêì âÿ ãÿçàâÿòëÿðèìèç Ãóð’àíûí ÿùêàìûíà óéüóí îëìàëûäûð. ßýÿð Îíóí ÿùêàìûíäàí êÿíàð ùþêì âåðìèø îëñàã, îíäà Ãóð’àí âÿ Èñëàì äàèðÿñèíäÿí êÿíàð îëìóø îëàðûã. Íåæÿ êè, Àëëàù-òÿàëà þç Êèòàáûíûí 5-æè ñóðÿñèíèí 47-æè àéÿñèíäÿ áóéóðóð: “Ãóð’àí ÿùêàìû èëÿ ùþêì âåðìÿéÿíëÿð ôàñèãäèðëÿð.” Ïåéüÿìáÿðè ßêðÿì (ñ) þçö äÿ èíñàíëàð àðàñûíäà Àëëàùûí ýþíäÿðäèéè ÿùêàì öçðÿ ùþêì âåðìÿê ö÷öí ìÿ’ìóð åäèëìèøäèð. Áó õöñóñäà 5-æè ñóðÿñèíèí 49-æó àéÿñèíäÿ áåëÿ áóéóðóëóð: “Îíëàð [èíñàíëàð] àðàñûíäà ñÿíÿ ýþíäÿðèëÿí ÿùêàì öçðÿ ùþêì âåð.”
Ãóð’àíäàí áàøãà ùå÷ áèð ùàêèì ùàãã öçðÿ äàùà éàõøû âÿ àäèëàíÿ ùþêì âåðÿ áèëìÿç. Íåæÿ êè, Àëëàù-òÿàëà éåíÿ äÿ 5-æè ñóðÿíèí 50-æè àéÿñèíäÿ áóéóðóð: “Àëëàùà èìàí ýÿòèðÿíëÿðèí íÿçÿðèíäÿ Àëëàùäàí äàùà éàõøû ùþêì âåðÿí êèìäèð?”
Éóõàðûäà çèêð åäèëÿí àéÿëÿðÿ ýþðÿ ÿýÿð áèç Ãóð’àí ÿùêàìûíà óéüóí ùÿðÿêÿò åòìÿñÿê, ùÿì íÿôñëÿðèìèçÿ, ùÿì äÿ ìèëëÿòèìèçÿ âÿ Èñëàìà çöëì åòìèø îëóðóã. Áàøãà ñþçëÿ, äöíéà âÿ àõèðÿò çþâãöíäÿí ìÿùðóì ãàëûðûã. Íåæÿ êè, Àëëàù-òÿàëà (æ. æ.) 5-æè ñóðÿíèí 45-æè àéÿñèíäÿ áóéóðóð: “Ùÿð êèì Àëëàùûí ÿùêàìû õèëàôûíà ùþêì âåðèðñÿ ÿëáÿòòÿ, î, çàëèìëÿðäÿíäèð.”
“Àëëàù ñèç ßùëè-áåéòäÿí ÷èðêèíëèêëÿðè éîõ åòäè, ñèçè òÿðòÿìèç âÿ ïàê ãûëäû.”
“ßùçàá” ñóðÿñè, 33-æö àéÿ.
Èíäè áèð ìèëéàðä ìöñÿëìàíûí ùàãã êèòàáû îëàí Ãóð’àíè-Êÿðèìèí Ðÿñóëè-ßêðÿìèí (ñ) ßùëè-áåéòè ùàããûíäà áóéóðäóãëàðûíà íÿçÿð ñàëàã. Ýþðÿê Ãóð’àí îíëàðû áèçÿ íåæÿ òàíûäûð? Áèç êè, ìöñÿëìàíûã, î ìöãÿääÿñ Êèòàáà èíàíûð âÿ èòàÿò åäèðèê, îíà ýþðÿ òàíûéàã âÿ èìàí åäÿê. Ãóð’àí ìÿíòèãèíäÿí êÿíàðäà ñþéëÿíÿíëÿðÿ äÿ ÿùÿìèééÿò âåðìÿéÿê. ×öíêè Ãóð’àí áèçèì ùþææÿò âÿ ñÿíÿäèìèçäèð. Îíà óéüóí ýÿëìÿéÿí ùÿäèñ áåëÿ ãÿáóë åäèëìÿç. “ßùçàá” ñóðÿñèíèí 33-æö àéÿñèíäÿ Àëëàù-òÿàëà áóéóðóð: “Èííÿìà éóðèäóëëàùó ëèéóçùèáÿ ÿíêóì ÿð-ðèñæÿ ÿùëÿë-áÿéòè âÿ éöòÿùùèðÿêóì òÿòùèðà.” Éÿ’íè, ùÿãèãÿòÿí Àëëàù ñèç ßùëè-áåéòäÿí ùÿð æöð ÷èðêèíëèêëÿðè, ãöñóð âÿ íþãñàíû, áÿøÿðè çÿ’ôëÿðè (ðèæñè) ãàëäûðìàüû èðàäÿ åòìèøäèð êè, ñèçëÿðè áöñáöòöí òÿìèç âÿ ïàê ãûëñûí.
Áó èëàùè øÿùàäÿò, òÿ’ðèô, òÿêðèì (ÿçèçëÿìÿ), òÿøùèð (ïàêëàøäûðìà) Ïåéüÿìáÿðèí (ñ) ùå÷ áèð ñÿùàáÿñè ùàããûíäà íàçèë îëìàìûøäûð. Áóíäàí äàùà áþéöê áèð ìÿãàì, ãöäñèééÿò âÿ öëâèééÿò îëóðìó? Áó àéåéè-êÿðèìÿíèí íÿçÿðèíäÿ òóòäóüó øÿõñëÿð áóíëàðäûð: Ùÿçðÿò ìöùÿììÿä, Ùÿçðÿò ßëè, Ùÿçðÿò Ôàòèìåè-Çÿùðà, Ùÿçðÿò Ùÿñÿí, Ùÿçðÿò Ùöñåéí âÿ ãàëàí èòðÿòè-Ðÿñóë.
Òàðèõ äÿ áó ñå÷êèí èíñàíëàðûí ùàìûñûíûí ñàäèã, äîüðó, äöðöñò, ÿìèí, éöêñÿê ÿõëàã âÿ ôÿçèëÿò ñàùèáè, ùÿð æöð ÷èðêèíëèêëÿðäÿí óçàã, êè÷èê âÿ áþéöê ýöíàùëàðäàí âÿ áÿøÿðè çÿ’ôëÿðäÿí àðè îëäóãëàðûíà øàùèääèð.
Ìèêðèçè êèìè áèð ÷îõ áþéöê Èñëàì àëèìëÿðè áó àéåéè-êÿðèìÿäÿ ßùëè-áåéòèí èñìÿòèíÿ ãàèë îëìóøëàð. (Éÿ’íè îíëàðäàí ùå÷ áèð êè÷èê âÿ áþéöê ýöíàù ñàäèð îëìàç. ßñëèíäÿ äÿ áåëÿäèð. ßýÿð ýöíàù ñàäèð îëñàéäû, èíñàíëàð çÿëàëÿòÿ äöøÿðäèëÿð. ßýÿð áåëÿ îëìàñàéäû îíëàðûí äîüðó âÿ éà éàíëûø ÿìÿë åòäèêëÿðèíè àéûðä åäÿ áèëìÿçäèê.)
Ìÿ’ëóìäóð êè, áÿ’çÿí ñèéàñÿòëÿð þç àë÷àã ãÿðÿç âÿ ìÿíôÿÿòëÿðè ö÷öí èíñàíëàðûí äöíéà âÿ àõèðÿò èøëÿðèíè þçëÿðèíÿ àëÿò åäèðëÿð. Áÿ’çÿí äÿ èíñàíëàðûí ÿãàèä âÿ äèíè ìÿôêóðÿëÿðèíäÿ èõòèëàôëàð òþðÿäÿðÿê áèð-áèðëÿðèíÿ äöøìÿí åäèð âÿ îíëàðû èñòèñìàð áîéóíäóðóüó àëòûíà ñàëûð. Åëìè âÿ äèíè ùÿãèãÿòëÿðè ïóë, ýöæ âÿ ìöõòÿëèô âàñèòÿëÿðëÿ þðò-áàñäûð åäèð, òÿùðèô âÿ éîõ åòìÿéÿ ÷àëûøûðëàð. Âàõò îëóð êè, Ãóð’àí âÿ ùÿäèñëÿðè äÿ åéíè öñóëëà þç õåéèðëÿðèíÿ òÿôñèð âÿ øÿðù åäèðëÿð. Ìÿçìóíæà îíëàðûí ÿìÿëëÿðèíÿ óéüóí ýÿëìÿéÿí ùÿäèñëÿðè ãÿñäÿí äÿéèøäèðèð, àðàäàí ÷ûõàðäûãëàðû ñþçëÿðèí éåðèíÿ éåíèëÿðèíè éàçûðëàð. Áåëÿ èíñàíëàð áÿøÿðèééÿòèí ôÿçèëÿò äöøìÿíëÿðè, ÿãèäÿ âÿ èìàí îüðóëàðûäûð. ßëáÿòòÿ, âàõòû ÷àòàíäà èëàùè ìÿùêÿìÿ ãàðøûñûíäà æÿçàëàðûíà ÷àòàæàãëàð.
Ñîí çàìàíëàðäà Ìèñèðäÿ íÿøð îëóíàí âÿ ìöñÿëìàí ÿôêàðûíà ÿðç åäèëÿí êèòàáëàðäà áó ùàë ìöøàùèäÿ åäèëìÿêäÿäèð. Áåëÿ êèòàáëàðäà ßùëè-áåéòèí ôÿçèëÿò, ÿçÿìÿò âÿ èñìÿòèíÿ àèä áÿùñëÿð ãÿñäÿí ÷ûõàðûëûð, éåíè íÿøðëÿðÿ ñàëûíìûð. Éàõóä äà êè, óçóí-óçàäû èçàùëàðà áàøëàéàðàã, îíëàðûí ôÿçèëÿò âÿ øÿðÿôëÿðèíÿ øÿðèêëÿð ïåéäà åäèðëÿð. Àììà áó áÿäáÿõòëÿð áóíäàí ãàôèëäèðëÿð êè, ùÿãèãÿòëÿðèí ãîðóéóæóñó Àëëàùäûð. Àðòûã îéàíìûø âÿ áèëýè ñàùèáè îëàí Èñëàìûí ýÿíæ íÿñèëëÿðè Áÿíè-Öìÿééÿ òþð-òþêöíòöëÿðèíèí âÿ äöøìÿíëÿðèí ùþðäöêëÿðè ùèéëÿ òîðóíó äàèì éûðòìàüà ìöãòÿäèðäèðëÿð. Îíëàð äöøìÿíëÿðèí áåëÿ îéóíëàðûíà óéìàéàæàã âÿ Èñëàìû îíóí Ïåéüÿìáÿðèíèí (ñ) ýÿòèðäèéè âÿ áèíà åòäèéè øÿêèëäÿ ãÿáóë åäÿðÿê ãîðóéàæàãëàð. Èñëàì äöøìÿíëÿðèíèí óéäóðäóüó âÿ äöçöá-ãîøäóüó ùÿäèñëÿðè äîüðóëàðûíäàí àéûðìàãäà çÿêà âÿ ôÿðàñÿòÿ ñàùèá îëàæàãëàð.
Ðÿñóëè-ßêðÿìèí (ñ) ßùëè-áåéòè ùàããûíäà íàçèë îëàí òÿòùèð âÿ èñìÿò àéÿñè åíäèéè çàìàí àéÿíèí ùþêìöíö îíóí àèä îëäóüó øÿõñëÿðèí ÿëèíäÿí àëìàüà ÷àëûøäûëàð. Ãàäûíëàðû, æàðèéÿëÿðè âÿ êþëÿëÿðè äÿ ùÿìèí àéÿíèí ùþêìöíÿ äàõèë åòìÿê èñòÿäèëÿð, àììà áàø òóòìàäû. Áó, Ãóð’àíûí ìÿíòèã âÿ ÿäÿáè èëÿ óéüóí ýÿëìÿäè. Åëìèí âÿ äèíèí äöøìÿíè îëàí ìöääÿèëÿð ðÿçèë îëäóëàð.
Ïåéüÿìáÿðè-ßêðÿìäÿí (ñ) ðÿâàéÿò éîëó èëÿ íÿãë îëóíàí áåëÿ áèð ùÿäèñ ìÿøùóðäóð: “ßíÿ ìÿäèíÿòó èëìó âÿ ÿëèééóí áàáóùà”... Ìÿí åëìèí øÿùÿðèéÿì, ßëè îíóí ãàïûñûäûð. Åëì âÿ ùèêìÿò èñòÿéÿí åëì øÿùÿðèíÿ ãàïûäàí äàõèë îëìàëûäûð.”
Äöøìÿíëÿð ýþðäöëÿð êè, áó ùÿäèñ ßëèéÿ äèíè áèð öëâèééÿò âÿ èëàùè áèð èìàìÿò òÿñáèò åäèð âÿ ùÿð ìöñÿëìàí äèí éîëóíó þéðÿíìÿê ö÷öí Àëëàùûí ãàïûñûíà ýÿëÿæÿê, îíà ñûüûíàæàã, áó äÿôÿ áàøãàëàðûíû äà áó ôÿçèëÿòÿ îðòàã åëÿìÿéÿ áàøëàäûëàð. Áåëÿëèêëÿ Ùÿçðÿò ßëèíèí (ÿ) ìÿãàìûíû êè÷èëòìÿê èñòÿäèëÿð. Åëÿ áó ìÿãñÿäëÿ äÿ ùÿäèñÿ ÿë ãàòàðàã õÿéàíÿò åëÿäèëÿð. Óòàíûá ùÿéà åòìÿäÿí âèæäàíñûçæàñûíà ùÿäèñè áó øÿêèëÿ ñàëäûëàð: “ßëè (ÿ) åëì øÿùÿðèíèí ãàïûñû, Ìöàâèéÿ èñÿ î ãàïûíûí ùÿëãÿñèäèð.”
Ùÿäèñÿ éåíèäÿí ÿë ãàòàðàã, áó äÿôÿ áàøãà áèðèñèíè åëì øÿùÿðèíèí òàâàíû ùåñàá åëÿäèëÿð. Áèëìÿäèëÿð êè, øÿùÿðèí òàâàíû îëìàç.
Áèð áàøãà òÿÿññöáêåø äöøìÿí èñÿ éàçäû êè, ùÿäèñäÿêè “ßëè” ñþçö ßëè èáíè ßáó Òàëèáÿ àèä äåéèë, îðàäà ãåéðè áèð ìÿ’íà âàðäûð.
Áöòöí áóíëàð áèð çöìðÿíèí ñèéàñÿò âÿ äöøìÿí÷èëèêëÿðèíèí íÿòèæÿñè èäè êè, Ïåéüÿìáÿðèí (ñ) ßùëè-áåéòè ùàããûíäà áó ãÿäÿð çöëìëÿðè ðÿâà ýþðäöëÿð. Áóíóíëà áÿðàáÿð, çàìàíûí ñèéàñÿò âÿ ìèëëè òÿÿññöáëÿðèíèí òÿ’ñèðè àëòûíà äöøìÿéÿí ùÿãèãÿòè ñþéëÿéÿí âÿ éàçàí âèæäàíëû øÿõñëÿð äÿ òàïûëäû.
Èíäè äèããÿò åäÿê âÿ ýþðÿê êè, 33-æö ñóðÿíèí 33-æö àéÿñè íÿ çàìàí âÿ êèìèí ùàããûíäà íàçèë îëóáäóð? ßùëè-ñöííÿòèí áþéöêëÿðèíäÿí âÿ òÿôñèð àëèìëÿðèíäÿí îëàí èìàì Ñöéóòè “Äöððöë-Ìÿíñóð” àäëû íÿôèñ òÿôñèðèíèí 5-æè æèëäèíèí 198-æè ñÿùèôÿñèíäÿ “ßùçàá” ñóðÿñèíèí òÿôñèðè áÿéàíûíäà Öììöë ìþ’ìèíèí Öììö-Ñÿëÿìÿäÿí (ð.) áåëÿ áèð ùÿäèñ ðÿâàéÿò åäèð: “Áèð ýöí Ðÿñóëè-ßêðÿì (ñ) ìÿíèì ìÿíçèëèìÿ òÿøðèô áóéóðìóøäó. Áó çàìàí ãûçû Ôàòèìåéè-Çÿùðà (ÿ) àòàñûíà éåìÿê ýÿòèðäè. Ïåéüÿìáÿð (ñ) îíà áóéóðäó: “Ýåò ÿðèí ßëèíè, îüëàíëàðûí Ùÿñÿí âÿ Ùöñåéíè ÷àüûð ýÿëñèíëÿð. ×îõ êå÷ìÿäè êè, ßëè, Ùÿñÿí âÿ Ùöñåéí ýÿëäèëÿð. Îòóðóá áèðëèêäÿ éåìÿê éåäèëÿð. Ñîíðà æÿíàá Æÿáðàèë áó àéåéè-êÿðèìÿíè ýÿòèðäè: “Èííÿìà éóðèäóëëàùó ëèéóçùèáÿ ÿíêóìóð-ðèæñÿ ÿùëÿë-áÿéò âÿ éóòÿùùèðÿêóì òÿòùèðà.” Éÿ’íè, åé åâ ÿùëè, Àëëàù ñèçäÿí áöòöí ÷èðêèíëèêëÿðè óçàãëàøäûðìàã, ñèçè òÿðòÿìèç åòìÿê èñòÿð.
Ïåéüÿìáÿðè-ßêðÿìèí (ñ) ìþùòÿðÿì çþâæÿëÿðèíäÿí îëàí Öììö Ñÿëÿìÿ äåéèð: Ïåéüÿìáÿðÿ ÿðç åòäèì: “Éà Ðÿñóëóëëàù, ìÿí äÿ áó àéÿíèí ÿùëèíäÿíÿììè?” Áóéóðäó: “Ñÿí õåéèð âÿ éàõøûëûã òèìñàëûñàí âÿ Ïåéüÿìáÿð çþâæÿëÿðèíäÿíñÿí, àììà áó àéÿ ßëè, Ôàòèìÿ, Ùÿñÿí âÿ Ùöñåéíÿ ìÿõñóñäóð.”
Èìàì Ñöéóòè êèìè áèð ÷îõëàðûíûí íÿãë åòäèêëÿðè áó ùÿäèñäÿí àíëàéûðûã êè, Ðÿñóëè-ßêðÿìèí (ñ) Öììö-Ñÿëÿìÿ, Àéèøÿ, Ùÿôñÿ êèìè õàíûìëàðû äà ßùëè-áåéòÿ äàõèë îëìàìûø âÿ îíëàð ìÿ’ñóì äà äåéèëäèðëÿð.
ßðÿá äèëèíèí ãàéäàëàðûíà áÿëÿä îëàí ùÿð ùàíñû áèð øÿõñ äÿ áèëèð êè, áó àéÿäÿ Ïåéüÿìáÿðèí õàíûìëàðû íÿçÿðäÿ òóòóëìóð. Ëàêèí ßùëè-áåéòèí ìÿäùè ùàããûíäà áèð ùÿäèñ ýþðñÿëÿð, ìèíëÿðæÿ áÿùàíÿ âÿ èíñàôñûçëûã þðíÿêëÿðè ìåéäàíà ÷ûõàðûð, éàõóä äà “áóíëàð Ðàôèçèëÿðèí ãîíäàðìàëàðûäûð”-äåéèðëÿð. Îíëàð áåëÿ äöøöíöðëÿð êè, Ïåéüÿìáÿðèí ßùëè-áåéòèíè ñåâÿíëÿð äÿ þçöíäÿí ùÿäèñ óéäóðàí ßìð èáíè Àñ âÿ äèýÿðëÿðè êèìèäèðëÿð.
ßçèç ìöñÿëìàí ãàðäàøëàðûì! Áþéöê àëèìëÿðèí éàçäûãëàðû êèòàáëàðû àëûí, îõóéóí. Ìöôòèëÿðäÿí ñîðóøóí. Èìàì Ñöéóòèíèí “Òÿôñèð”è, 5-æè æèëä. Ùÿìèí êèòàáäà áó ùÿäèñÿ íÿçÿð ñàëûí, îíó áàøãàëàðûíà äà ýþñòÿðèí. Ùÿäèñëÿð îðàäà îëìàñà, î çàìàí øèêàéÿò åäèí. Ùÿð êèì ýþçöíö à÷ûá ùÿãèãÿòèí æàìàëûíû ýþðÿ áèëìÿçñÿ, áàøãàëàðûíà å’òèðàç åòìÿéÿ ùàããû éîõäóð.
Èñëàì Ïåéüÿìáÿðè (ñ) ÿãëè-êöëëè âÿ êöëëè-ÿãëè îëìàãëà áèð ÷îõ ñÿùàáÿ âÿ ìöñÿëìàíûí è÷ öçöíäÿí õÿáÿðäàð èäè. Áóíóí ö÷öí äÿ ùÿð áèð ìþâçóäà øöáùÿ âÿ òÿðÿääöä éåðè ãàëìàìàñû âÿ ùþææÿòè õàëãà òàìàìëàìàã áàõûìûíäàí ñÿ’é âÿ æèääèééÿò ñÿðô åäèðäè. Áèð äÿ êè, Èñëàì äöøìÿíëÿðèíèí ãÿñä÷èëèê æÿùäëÿðèíèí ãàðøûñûíû àëìàã èñòÿéèðäè. Õöñóñèëÿ Àëëàùûí ÿìðèíÿ óéüóí îëàðàã, ßùëè-áåéò âÿ õèëàôÿò õöñóñóíäàêû èøëÿðè äèããÿòëè âÿ òÿìèç òóòóðäó. Áèð íå÷ÿ àé ñöáù, ýöíîðòà âÿ àõøàì íàìàçëàðû âàõòû ßëè âÿ Çÿùðà ãàïûñûíà ýåäÿðÿê îíëàðû íàìàçà ÷àüûðûð âÿ ùÿìèí àéåéè-êÿðèìÿíè äÿ îõóéóðäó. Ìÿäèíÿ ÿùàëèñè äÿ Ïåéüÿìáÿðèí (ñ) áó ùÿðÿêÿòèíèí øàùèäè èäè. Àììà äöøìÿí ýþçö ùå÷ çàìàí éàõøûëûüû ýþðìÿç.
Èíäè Ïåéüÿìáÿðèí (ñ) áó õöñóñäàêû âÿñèééÿòëÿðèíè äèããÿòëÿ îõóéóí âÿ Èñëàìûí óüóðñóçëóüóíà âÿ èêèëèéèíÿ àüëàéûí. Ýþðöí Áÿíè-Öìÿééÿíèí, Áÿíè-ßááàñûí âÿ äèýÿðëÿðèíèí ñèéàñÿòëÿðè Èñëàìà âÿ ßùëè-áåéòÿ íÿëÿð åòäè âÿ áó ýöí ýþðäöéöìöç çèëëÿò âÿ ïÿðèøàíëûüû Èñëàìûí áàøûíà íåæÿ ýÿòèðäèëÿð? Õðèñòèàíëàðû âÿ Èñëàì äöøìÿíëÿðèíè Èñëàì ìÿìëÿêÿòëÿðèíÿ íåæÿ ìöñÿëëÿò åëÿäèëÿð? Èñïàíèéà êèìè áèð þëêÿ ìöñÿëìàíëàðûí ÿëèíäÿí íåæÿ ÷ûõäû? Áó ýöí äöíéàíûí ÿí óçàã þëêÿëÿðè áèð-áèðëÿðèíÿ ÿë óçàäàðêÿí, áèç ìöñÿëìàíëàð òÿÿññöô êè, ùÿëÿ äÿ Áÿíè-Öìÿééÿ âÿ Áÿíè-ßááàñ çàìàíûíäàí ãàëìà òÿáëèüàòëàðûí òÿ’ñèðè àëòûíà äöøÿðÿê, îíëàðûí ìöõàëèô ñèéàñÿòëÿðèíè ìöäàôèÿ åäèðèê.
Ùÿäèñ 1. –ßáó Äàâóä “Ìöñíÿä”èí 8-æè æèëäèíèí 27-æè ñÿùèôÿñèíäÿ ßíÿñäÿí ðÿâàéÿò åäèð: “Ïåéüÿìáÿðè-ßêðÿì (ñ) áèð àé ñöáù íàìàçûíäàí ÿââÿë Ùÿçðÿò Ôàòèìÿíèí ãàïûñû àüçûíäàí êå÷ÿðêÿí áóéóðóðäó: “ßññÿëàò, éà ßùëè-áåéò. Èííÿìà éóðèäóëëàùó ëèéóçùèáÿ ÿíêóì ÿð-ðèæñÿ ÿùëÿë-áåéòè âÿ éóòÿùùèðóêóì òÿòùèðà.”
Ùÿäèñ 2. –Èáíè Ùàæÿð Ùÿéòÿìè “Ìÿæìÿ’èë-çÿâàèä” àäëû êèòàáûíûí 9-æó æöç’öíöí 199-æó ñÿùèôÿñèíäÿ ßáó Ñÿèä Õóäðèäÿí íÿãë åäèð: “Ïåéüÿìáÿðè-ßêðÿì (ñ) ãûðõ ýöí ñöáù âàõòû Ùÿçðÿò ßëèíèí (ÿ) åâèíÿ ýÿëèð âÿ áåëÿ áóéóðóðäó: “ßññÿëàìó ÿëåéêóì, éà ßùëè-áåéò âÿ ðÿùìÿòóëëàùó âÿ áÿðÿêóòóùó. Èííÿìà éóðèäóëëàùó ëèéóçùèáÿ ÿíêóì ÿð-ðèæñÿ ßùëÿë-áåéòè.”
Áó ñàëàì Ùÿçðÿò ßëèíèí (ÿ) Ùÿçðÿò Ôàòèìÿ (ÿ) èëÿ èçäèâàæûíäàí ñîíðà èäè.
Ùÿäèñ 3. –Éåíÿ èáíè Ùàæÿð éóõàðûäà àäû ÷ÿêèëÿí êèòàáûí 9-æó æöç’öíöí 121-æè ñÿùèôÿñèíäÿ ÿùëè-ñöííÿòèí ìÿøùóð àëèìè Òÿáÿðàíèäÿí áåëÿ íÿãë åäèð: “Ïåéüÿìáÿð (ñ) àëòû àé ìöíÿççÿì îëàðàã Ùÿçðÿò ßëè âÿ Ôàòèìÿíèí ãàïûñû þíöíÿ ýÿëèá áóéóðóðäó: “Èííÿìà éóðèäóëëàùó ëèéóçùèáÿ ÿíêóì ÿð-ðèæñÿ...”
Ùÿäèñ 4. –ßáó Æÿ’ôÿð èìàì Òàùàâè Ùÿíÿôè “Ìöøêèë-èë-àñàð” àäëû êèòàáûíûí 1-æè æèëäèíèí 338-æè ñÿùèôÿñèíäÿ ßáäöë-Ùÿìðàäàí ðÿâàéÿò åäèð: “ Ïåéüÿìáÿð (ñ) äîããóç àé ñÿðàñÿð ñöáù âàõòû Ùÿçðÿò Ôàòèìÿíèí (ÿ) ãàïûñûíà ýÿëèá áóéóðóðäó: “ßññÿëàìó ÿëåéêóì, éà ßùëÿë-áåéò” âÿ î àéÿíè îõóéóðäó.”
Ùÿäèñ 5. –ßùëè-ñöííÿòèí áþéöê öëÿìàñûíäàí îëàí Ùÿéòÿìè “Ìÿæìÿöë-çÿâàèä”èí 9-æó æöç’öíöí 169-æó ñÿùèôÿñèíäÿ ßáó Ìÿðçÿ àäëû ñÿùàáÿäÿí íÿãë åäèð: “Íàìàçû îí éåääè àé Ïåéüÿìáÿðëÿ áÿðàáÿð ãûëäûì. Íÿ çàìàí íàìàç ö÷öí åâäÿí ÷ûõûðäûñà, Ôàòèìÿíèí åâèíÿ éåòèøÿðÿê: “ßññÿëàìó ÿëåéêóì!” áóéóðóð âÿ òÿòùèð àéÿñèíè îõóéóðäó.”
ßçèç îõóæó, áó ùÿäèñëÿð Ïåéüÿìáÿðèìèçèí ñþçëÿðè âÿ íÿñèùÿòëÿðèäèð. Îíóí ßëè âÿ Çÿùðàéà íÿ ãÿäÿð öñòöíëöê âåðäèéèíÿ äÿëèëäèð.
Ùàíñû ñÿùàáÿ âàðäûð êè, Ïåéüÿìáÿðè-ßêðÿì (ñ) äîããóç àé âÿ éà îí éåääè àé îíóí ãàïûñûíà ãÿäÿð ýåòñèí âÿ ñàëàì âåðñèí?
Áó ãÿäÿð òÿ’éèä âÿ òÿ’êèääÿí ñîíðà ßùëè-áåéòèí ßëè, Ôàòèìÿ, Ùÿñÿí, Ùöñåéíäÿí ÿëàâÿ äèýÿðëÿðèíÿ äÿ øàìèë îëäóüóíó èääèà åòìÿê ìöìêöíäöðìö?
Àììà ßùëè-áåéòèí äöøìÿíëÿðè âÿ Ìöàâèéÿíèí òÿðÿôäàðëàðû ùÿð æöð òþùìÿò âÿ éàëàíäàí ÷ÿêèíìÿäèëÿð. Ïåéüÿìáÿðèí (ñ) çþâæÿëÿðèíè âÿ êþëÿëÿðèíè äÿ ßùëè-áåéòäÿí ñàéäûëàð. Ëàêèí éàëàí÷û ùÿìèøÿ âÿ ÷îõ êå÷ìÿäÿí ðÿçèë âÿ ðöñâà îëàð.
Éóõàðûäà ãåéä åòìèøäèê êè, Ùÿçðÿò Ïåéüÿìáÿðèí (ñ) ßùëè-áåéòè ßëè, Ôàòèìÿ, Ùÿñÿí âÿ Ùöñåéíäÿí èáàðÿòäèð. Ãóð’àíè-Êÿðèìäÿ äÿ îíëàðûí ïàêëûüû òÿñáèò îëóíìóøäóð.
Èíäè èñÿ ýÿðÿê Ïåéüÿìáÿðè-ßêðÿì (ñ) þçö þç ßùëè-áåéòè ùàããûíäà íÿ áóéóðìóø âÿ áèç ìöñÿëìàíëàðûí âÿçèôÿëÿðè íÿäÿí èáàðÿòäèð?
ßëáÿòòÿ, ìÿí áó éàçûëàðûìäà þçöíö ìöñÿëìàí ñàéàí, Ãóð’àíè-Êÿðèìÿ âÿ ñöííÿòÿ å’òèãàä åäÿí øÿõñëÿðÿ ìöðàæèÿò åäèðÿì. Èñëàìà èíàíìàéàí âÿ áöòöí áóíëàðû ñèéàñÿò ñàéàí êèìñÿëÿðÿ ñþçöì éîõäóð. Áåëÿëÿðè éà õðèñòèàíëûüà, éà äà êîììóíèçìÿ õèäìÿò åäÿíëÿðäèð. Éàçûëàðûìäà ùå÷ áèð çàìàí îíëàðëà èøèì îëìàéàæàã. Ìÿí ÿñàñ äèããÿòè äÿëèë îëàðàã èðÿëè ñöðäöéöì ùÿäèñëÿðèí, ÿùëè-ñöííÿòèí “Ñèùàù”ëàðûíûí âÿ ìÿøùóð êèòàáëàðûí öçÿðèíäÿ æÿìëÿìèøÿì. Ìèñàë ýÿòèðäèéèì ùÿäèñëÿðÿ “ñàõòàäûð” äåìÿñèíëÿð äåéÿ îí èêè èìàìû òàíûéàí øèÿëÿðèí êèòàáëàðûíäàí ùå÷ áèð ùÿäèñ íÿãë åòìÿìÿéè öñòöí òóòäóì.
Áó ìþâçó õèëàôÿò ìþâçóñó äåéèëäèð. Ìÿãñÿäèìèç áóäóð êè, ýþðÿê Àëëàùûí âÿ Ïåéüÿìáÿðèíè òàíûéàí âÿ îíóí ñöííÿòëÿðèíÿ èíàíàí áèð ìöñÿëìàíûí âÿçèôÿñè íÿäèð âÿ Ïåéüÿìáÿðèí (ñ) þç ßùëè-áåéòè îëàí ßëè âÿ îíóí îí áèð þâëàäû ùàããûíäà áóéóðäóãëàðû íÿäÿí èáàðÿòäèð?
Èñëàì Ïåéüÿìáÿðè (ñ) ãûðõ éàøûíäà èêÿí ðèñàëÿòÿ éåòèøäè. Îí ö÷ èë ùÿææ ýöíëÿðèíäÿ Ìÿêêÿäÿ Èñëàì äèíèíè òÿáëèü åòìÿêëÿ ìÿøüóë îëäó. Áó ìöääÿò ÿðçèíäÿ æàìààòûí áþéöê áèð ãèñìè ìöñÿëìàí îëäó. Ùÿìèí àäàìëàðäàí éåòìèø èêè íÿôÿð øÿõñ Æÿ’ôÿð èáíè ßáó Òàëèáèí áàø÷ûëûüû èëÿ Ùÿáÿøèñòàíà ìöùàæèðÿò åòäèëÿð âÿ Ùÿáÿø èìïåðàòîðóíà Èñëàìû ãÿáóë åòìÿéè òÿêëèô åëÿäèëÿð. Áåëÿëèêëÿ ßáó Ñöôéàí, ßáó Æÿùë, Ìöàâèéÿ âÿ ßáó Ëÿùÿáèí øÿððèíäÿí ãîðóíìàã èñòÿäèëÿð.
Ïåéüÿìáÿðèí (ñ) ÿìèñè Ùÿçðÿò ßáó Òàëèá Ùÿáÿø èìïåðàòîðóíà áèð ìÿêòóá éàçàðàã, ìöñÿëìàí ìöùàæèðëÿð ùàããûíäà éàõøûëûã åòìÿñèíè, Ìöùÿììÿäèí äÿ Ìóñà âÿ Èñà êèìè ïåéüÿìáÿð âÿ êèòàá ñàùèáè îëäóüóíó ãÿáóë åòìÿñèíè òþâñèéÿ åëÿäè.
“Áèë, åé Ùÿáÿø Ìÿëèêè, Ìöùÿììÿä äÿ Ìóñà âÿ Èñà êèìè ïåéüÿìáÿðäèð.”
(Éàçäûüû øå’ðèí òÿðæöìÿñè)
Áó øå’ðäÿí âÿ éöçëÿðëÿ ùÿäèñ âÿ äÿëèëëÿðäÿí äÿ àíëàøûëûð êè, Ùÿçðÿò ßáó Òàëèá Ïåéüÿìáÿðèí (ñ) ðèñàëÿòèíè òÿñäèã åòìÿêëÿ ãàëìàéûá, äèýÿðëÿðèíè äÿ Èñëàìà äÿ’âÿò åòìèøäèð.
Ëàêèí ßáó Òàëèáèí âÿôàòû çàìàíû Ìÿêêÿäÿí éöçëÿðëÿ êèëîìåòð óçàãäà-Éÿìÿíäÿ îëàí âÿ ùÿëÿ î âàõòà êèìè ìöñÿëìàíëûüû ãÿáóë åòìÿéÿí ßáó Ùöðåéðÿ Ìöàâèéÿíèí ðèçàñû ö÷öí ßáó Òàëèáèí äöíéàäàí êþ÷äöéö àíäà Èñëàìû ãÿáóë åòìÿäèéèíè éàçäû. Áó çàìàí î, Ïåéüÿìáÿðèí (ñ) áó õöñóñäàêû èãðàðëàðûíà äà ÿùÿìèééÿò âåðìÿäè. Îíóí éàçäûãëàðûíû èñÿ âàèçëÿð æàìåëÿðèíäÿ îõóéóðëàð.
Ìþùòÿðÿì ÿôÿíäèëÿð! Íÿ ö÷öí ýåðè ãàëìûø ìöñÿëìàí æàìààòûíà, çèéàëû Èñëàì ýÿíæëÿðèíÿ Èñëàìûí ìÿäÿíè, èæòèìàè, ùÿéàòè ìÿñÿëÿëÿðèíäÿí áÿùñ åòìèðñèíèç? Íÿ âàõòà ãÿäÿð ßáó Ùöðåéðÿ, ßìð èáíè Àñ âÿ Ìóüåéðÿíèí õóðàôàòûíû äèíëÿéÿæÿéèê? Ìöñÿëìàíëàðû òÿðÿããè éîëóíäàí êÿíàðëàøäûðìàüà íÿ ùàããûíûç âàð?
Õöëàñÿ, ßáó Òàëèáèí âÿôàòûíäàí ñîíðà Ìÿêêÿäÿ Ïåéüÿìáÿðÿ (ñ) éàðäûì åäÿæÿê êèìñÿ ãàëìàäû. Àëëàù òÿðÿôèíäÿí ÿìð îëóíäó êè, Ìÿäèíÿéÿ ùèæðÿò åòñèíëÿð. Ùèæðÿòäÿí ñîíðà îí èë ÿðçèíäÿ Èñëàì ùþêóìÿòëÿðèíèí òÿ’ñèñè, äèíèí òÿìÿëëÿðèíèí ãîéóëìàñû èëÿ ìÿøüóë îëäóëàð. Áó çàìàí áèð ñûðà ìöùàðèáÿëÿð åòäèëÿð. Ìÿ’ëóìäóð êè, Ïåéüÿìáÿð (ñ) Ãóð’àíè-Êÿðèìèí ÿùêàìûíû áÿéàí åòìÿêëÿ âÿ äèýÿð ìöøêöë ìÿñÿëÿëÿðëÿ ìÿøüóë îëìàüà âàõòû ãàëìûðäû. Îí èë äÿ êå÷ÿíäÿí ñîíðà Ïåéüÿìáÿð (ñ) äöíéàäàí ùèæðÿò åòäè. Åëÿ áóíà ýþðÿ äÿ õàëãà åëì øÿùÿðèíèí ãàïûñûíà (Ùÿçðÿò ßëèéÿ -Ù. À.) ìöðàæèÿò åòìÿéè òþâñèéÿ åëÿäè.
