|
بة شي هةشت |
ثةرِاو – كتيَب
وةستانيَكي ترسيَنةر لة وةستانة كاني قيامةت نامةي كردةوةية ، كة ئةدريَ بة دةستي ئادةميزادةوة ، وة خواي تةعالا لةم بارةوة فةرمويةتي : (واذاالصحف نشرت )[1] كاتيَ كة ثةرِاوة كان بلاَو ئة كريَنةوة .وة ثة رِاو ليَرةدامة بةست لة نامةي كردةوة ية كة ئادةميزاد لة دونيادا ئة نجامي داوة و فةرمويةتي : ( فاما من اوتي كتابه بيمينه فسوف يحاسب حسابا يسيرا ) [2] - بة لاَم كة سانيَك كة ثةرِاوة كةيان ئةدريَ بة دةستي راستيانةوة ، ئةوانة حسابيَكي سووكيان لة طةل ئةكريَ .
هةروةها لة دواتري ئايةتة كةدا هاتووة : كة سانيَك كة ثة رِاوة كةيان ئة دريَ بة دةستي ضة ثيانةوة ، وة يان لة ثشتي سةريانةوة وةري ئةطرن ، ئةوانة بة زوويي هيلاك ئةبن و ئة ضنة دؤزةخ .
( عياشي ) لة تةفسيرة كةي خؤي لةبارةي ئةم ئايةتةوة ريوايةتيَك لة ئيمامي سادقةوة نةقلَ ئة كات كة فةرمويةتي : رؤذي قيامةت هةر كة سيَك نامةي كردةوةي ئةدريَ بة دةستيةوة و ئةمريان ثيَ ئة كريَ بيخويَننةوة ، لةم كاتةدا خواي تة عالا هةموو كردةوة ية كي وردو طةورةيان ئةخاتةوة بيريان ، وة كو بلَيَ ئيَستا وا ئةنجامي ئةدةن ، دواي ئةوة ئةلَيَن واي بؤ ئيَمة ! ئةمة ض نامةية كة ، هيض شتيَكي لة بير نة كردووة و طةورة و بضوك هةمووي تيَدا نووسراوة . [3]
( ابن قولوية ) ريوايةتيَك لة ئيمامي سادقةوة نة قلَ ئة كات كة فةرمويةتي : هةركة سيَك لة مانطي رةمةزاندا بضيَتة سةر مةزاري ئيمام حوسةين عليةالسلام ، وة لة هةمان كاتدا بمريَ ، ليَثرسينةوةي قيامةتي بؤ نية و بيَ ترس ئة ضيَتة بة هةشت .
عةلامةي مة جليسي بة سةةدي برِوا ثيَكراوة فةرمودة ية ك لة كتيَبة كةي خؤي ( توحفة ) لة سةر زاري ئيمام رةزاوة ئة طيَرِيَتةوة كة فةرمويةتي : هةر كة سيَك زيارةتي مة زاري من بكات ، رؤذي قيامةت لة سيَ شويَن ديَمة ثيري يةوة و لة ترسي ئةو سيَ شويَنة رزطاري ئةكةم :
ية كةم : لةو كاتةي كة ثةرِاوي كردارة كان ئةدريَ بة دةستي ئادةميزادةوة ،
دووةم : لة لاي ثردي سيرِات ،
سيَ يةم : لاي تةرازو .
هةروةها لة كتيَبي ( هةقوليةقين ) و تويةتي : حوسةين كورِي سة عيد لة كتيَبة كةي خؤي ( زهد ) ريوايةتيَك لة حةزرةتي سادقةوة نةقلَ ئةكات ، فةرمويةتي : كاتيَ خواي تةعالا لة ئادةميزادي موئمين ( ئيماندار ) ئةثرسيَتةوة ، ئة يةويَ حيسابي لة طةلَ بكات ، ثةرِاوي ليَثرسينةوة كةي ئةداتة دةستي راستيةوة بة هيَواشي لة نيَوان خؤي و بةندةي خؤي ئةلَيَ : ئةي بةندةي من ( تؤ فلان كارو فلان كارت ئة نجام داوة ) . لةم رستةيةدا كردةوةكاني ناشيرين كة لة دونيادا ئةنجامي داون ، ئةخاتةوة بير بة ندة كةي ! ئة طةر وتي : بة لَيَ ثةروةردطاري من ! خوا ئةفةرمويَ لة هةمووي خؤش بووم ، وة طؤرِيم بؤ كردةوةي ضاك ، خةلَكي مة حشةر ئةلَيَن : سوبحانةلَلاَ ئةم بةندةية هيض طوناهيَكي نية ! ئةم رةفتارةي ثةروةردطار ئةو ئايةتة ئةسةلَميَنيَ كة خؤي لة قورئاني ثيرؤزدا فةرمويةتي : ( جا كةسيَ كة ثةرِاو ( نامة)ي كردةوةي دراوةتة دةستي راستي ، جا بة زوويي ليَثرسينةوةي ئاسان لة طةلَدا ئةكريَ و بة خؤشي و كامةراني ئةطةرِيَتةوة بؤ ناو كةس و كاري . )
دواي ئةوة وتي : كةس و كاري كيَن لة رؤذي قيامةت ؟ فةرموي : كةس و كاري ئيماندار لةم دونيايةدا ، لة ئاخيرةتدا لة بةهةشت ئةبنة كةس و كاري .
ثاشان حةزرةتي سادق عليةالسلام فةرموي : ئةطةر بةندةية كي خراث ( فاسد ) بوو ، ليَثرسينةوةي بة شيَوةية كي ئاشكرا لة نيَوان خةلَكي لة رؤذي مةحشةر ئةبيَ و ثةرِاوي ليَثرسينةوةي ئةدريَ بة دةستي ضةثيةوة، ئةميش ماناي ئةم ئايةتةية كة خواي تةعالا لة قورئاندا فةرمويةتي : ( بة لاَم كة سيَ كة لة ثشت سةريةوة نامةي كردةوةي دراوةتيَ ، بة زوويي هاواري ليَ هةلَدةستيَ و ئارةزووي تيا ضوون دةكات ، وة ( رادة كيَشريَت ) بؤ نيَو ئاطري سوتيَنةرو دةسووتيَ . بة رِاستي ئةو لة دونيادا لة نيَو خاوو خيَزانيدا شادو خؤش بوو ، بيَطومان ئةو واي دةزاني كة هةرطيز ناطةرِيَتةوة ، بةلَيَ بة رِاستي ثةروةردطارت بةو بينةر بوو[4].
ئةم دةستةية دةستةي دوورِوان و كافرانة كة نامة كانيان لة ثشتي سةريانةوة ئةدريَت بة دةستي ضة ثيانةوة ، بؤية لة فةرمودةدا هاتووة لة كاتي دةست نويَذ شؤردن ، سووننةتة كاتيَ دةست ئةشؤي ، بلَيَي : خواية نامةي كردةوةم بدة بة دةستي راستمةوة ، وة مةيدة بة دةستي ضةثمةوة و ليَثرسينةوة يةكي ئاسانم لة طةلَدا بكة .
نووسةر ئةلَيَ : بة ثةسةندم زاني بؤ موفةرِكة ريوايةتيَك بةم بؤنةيةوة باس بكةم :
سةييد ئبني تاووس هةوالَيَك ئةطيَرِيتةوة كة ئةنجامةكةي بةم جؤرةية : ئيمامي زةرينو لعابدين ، ياني ، ياني ئيمامي سةجاد عةلي كورِي ئيمام حوسةين ، هةر كاتيَك كة مانطي رةمةزان ئةهات ، دةفتة ريَكي ئة هيَناو رؤذ بة رؤذ هةلَةي خزمةتكارو كارةكةرةكاني تيَدا ئةنوسي و هيضي تر ثيَيان نةئةوت و تةمبيَيانيشي نةئةكرد . بةم جؤرة تا دواي شةوي مانطي رةمةزان لةو شةوةدا هةموويان كؤ دةكردةوةو لة دةوري خؤي دايان ئةنيشاندو ئةو دةفتةرةي كة هةلَةكاني تيَدا نووسيبوو ئةهيَنا بةر دةست و كارةكةرو خزمة تكارةكاني يةك يةك تاييدي ئيماميان ئة كرد ، وة ئةي فةرموو : تةنبيَشم نة كردن ، ئةوانيش ئةيان وت : بةلَيَ . ثاشان ئيمام لة ناوة رِاستيان رائةوةستاو ئةيفةرموو من هةرضي ئةلَيَم ئيَوة بة دةنطي بةرز بيلَيَنةوة . ئةي عةلي كورِي حوسةين ، خواي تؤهةروة كو تؤضؤن رةفتارو هةلَةكاني ئيَمةت لة دةفتةر نووسيوةتةوة ، ئةويش ئاوا نووسيويةتةوة ، خوا دةفتةريَكي ئةهيَناو رؤذ بة هةلَةي خزمةتكارو كارةكةرةكاني تيَدا ئةنووسي و هيضي تر ثيَيان نةئةوت و تةمبيَيانيشي نةئة كرد . بةم جؤرة تا دواي شةوي مانطي رةمةزان لةو شةوةدا هةموويان كؤ دة كردةوةولة دةوري خؤي دايان ئةنيشاندو ئةو دةفتةرةي كة هةلَةكاني تيَدا نووسيبوو ئةهيَنا بةر دةست و كارةكة رو خزمةتكارةكاني يةك يةك تاييدي ئيماميان ئةكرد ، و ئةفةرموو : تةنبيَشم نةكردن ، ئةوانيش ئةيان و : بةلَيَ ثاشان ئيمام لة ناوةرِاستيان رائةوةستاو ئةيفةرموو من هةر ضي ئةلَيَم ئيَوة بةدةنطي بةرز بيلَيَنةوة . ئةي عةلي كورِي حوسةين ، خواي تؤ هةر وةكو تؤ ضؤن رةفتارو هةلَةكاني ئيَمةت لة دةفتةر نووسيوةتةوة ، ئةويش ئاوا نووسيويةتةوة ، خوا دةفتةريَكي هةية هةمو شتيَكي طةورةو بضوكي تيَدا نووسراوة ، وة بة هةق قسة ئةكات ، وة ئةوةي كة لة ذياندا ئةنجامت داوة هةمووي تيَداية ،وة يادةوةر ئةكريَي بة كردةوة كاني خؤت ، هةروة كو تؤ ياداوةري ئيَمة ئةكةيت . كةوابوو ليَيمان ببوورة ، لة هةلَةكانمان خؤش بة ، بةلَكو خواي ثةروةردطار ليَت خؤش بيَ ، وة بةبيري خؤت بيَنةوة ئةي عةلي كورِي حوسةين رؤذيَك لة بةردةم ثةروةردطاري بة توانا ، وة حاكميَكي عادلَ راوةستاوي كة هةتا بة ئةندازةي تؤزقالَيَك زولَم و ستةم لة كةس ناكات . ضونكة خؤي فةرمويةتي : (وليعفواوليصفحواالاتحبون ان يغفرالله لكم ) [5] ئةطةر كةسيَك لة بةرامبةرت طوناهيَك و يان هةلَةيةك ئةنجامدا ليَيببوورة و ضاوثوَشي ليَ بكة ، ئايا تؤ حةز ناكةيت خوا ليَت ببوريَ و لة طوناهت ضاوثؤشي بكات !
بةم جؤرة ئيمامي سةجاد (ع) بةو وشانةي سةرةوة خؤي تةلقين ئةكرد ، دةوروبةرةكاني دووبارةيان ئة كردةوة ، ئيماميش لة ناوةرِاستيان ئةطرياو لة خواي خؤي ئةثارَايةوة ،ئةيفةرموو خوداية تؤبؤ خؤت فةرموتة هةر كةسيَك زولَمتان ليَكرد ئيَوة ليَيببورن ئةوا من ئةوانةم هةموو عةفوو كرد , تؤش من عةفوو بكة ضونكة تؤ بؤ خؤت ليَبوور و ضاوثؤشي . هةروةها فةرمووتة : كةس بة دةستي خالَي لة بةر دةرطام ناطةريَتةوة وة لة بةر دةرطاي ئيَمة كةس بة دةستي خالََََََي نةرؤيشتووة , خوداية منةتمان لة سةر دابنيَ و نائؤميَدمان مةكة .
ثاشان رووي كردة نؤكةرةكان و كارةكةرةكان و ئةيفةرموو : من ئيَوةم عةفوو كرد , ئايا ئيَوة من عةفوو ئةكةن ! ضونكة من خاوةنيَكي خراث و زالَم بووم بؤ ئيَوة , وة بةندةي خوايةكي دةست باز و راستطؤ و عادلم , نؤكةرةكان و بةندةكان و كارةكةرةكان هةموويان ثيَكةوة ئةيان وت : بةلَىَ ئيَمة عةفومان كردى , تؤهيض خراثة يةكت لةطةلَ ئيَمة نةكردووة , تؤسةروةرى ئيَمةى 0 ئيمام ثيَيان ئةفةرموو : بةلَيَن خواية عةلي كورِي حوسةين عةفو بكة , وةلة ئاطرى دؤزةخ ئازادى بكة, هةروةكو ئيَمةى لة كؤلايةتى ئازاد كرد, هةركات نؤكةرو كارةكةرةكان رستةكانى ئيماميان دووبارة ئةكردةوة, ئيماميش يةكسةر لة دوايى وتنةوةيان ئةيفةرموو : " اللهم امين رب العالمين ا ذهبوا فقد عفوت عنكم واعتقت رقابكم رجاءلعفو عني وعتق رقتي " ثةروةردطاري جيهانيان دوعاتان قةبولَ بكات , برٍؤن ئيَوة ئازادن , من ئيَوةم عةفو كرد وة طةردني ئيَوةم ئازادكرد , هةر وةكو ئيَوة منتان عةفو كرد و طةردنم ئازادكردن شةوى دوايى مانطى رةمةزان تةواو ئةبو و رؤذي جةذني مانطي رةمةزان ئةهات , ضةند نؤكةرو كارةكةريك بؤ خؤي رائةطرت ئةوانةي تري ئازاد ئةكرد ثيَشةي ئيمامي سةجاد وابوو كة هةر سالَيَك مانطي رةمةزان و جةذني رةمةزان ئةهات نزيك 20 زياتر و يان كةمتر لة نؤكةران و كارةكةرةكاني ئازاد ئةكرد ، وةئةيفةرموو خواي تةعالا هةر شةويَك لة بةربانطي مانطي رةمةزان هةفتاد هةزار نةفةر لة دؤزةخيان ئازاد ئةكات ، منيش حةز ئةكةم كة خوا بمبينيَ بةندةكاني خؤم لة ديلايةتي ئازاد ئةكةم و بةو ئوَميدة كة خوا من لة ئاطري دؤزةخ ئازاد بكات .
[1] سوورةتي تة كوير ،ئايةتي 10 ،
[2] - سوورةتي ئينشقاق ، ئايةتي 7 – 8 .
[3] - سوروة تي كة هف ، ئايةتي 49 .
[4] - سوورةتي ئينشقاق ، ئايةتي 10،11،12،13،14 و 15 .
[5] - سوورةتي نور ، ئايةتي 22 .